Ochrona roślin

Opublikowano: 10 sierpnia, 2022 | autor: Redaktor

Szkodniki marchwi – co zagraża uprawom?

Uprawy marchwi są narażone na atak licznych szkodników. Największe znaczenie mają muchówki i pluskwiaki. Jak rozpoznawać szkodniki marchwi i jak „odczytywać” objawy, które powodują?

Jak zapobiegać ich występowaniu, a w razie konieczności skutecznie je zwalczać?

Polska jest czołowym producentem marchwi wśród krajów europejskich. Powierzchnia uprawy wynosi około dwadzieścia dwa tysiące hektarów, a zbiory wynoszą 0,7-0,8 milionów ton – dane z lat 2015-2020.

W 2020 roku wyeksportowano dwadzieścia dwa tysiące ton do krajów UE. Niestety uprawa marchwi ma swoje wyzwania. Jednym z nich są szkodniki. Które są największym zagrożeniem?

Połyśnica marchwianka – groźny szkodnik marchwi i innych warzyw selerowatych

Szkodniki marchwi – jak wygląda połyśnica marchwianka?

Połyśnica marchwianka to drobny, ale groźny wróg. Owad należy do rzędu muchówek. Ma czarne, błyszczące ciało o długości 4-5mm i przezroczyste skrzydła. Larwy są nieco dłuższe, do 7mm, walcowate, białożółte do jasnożółtych. Bobówki są żółtobrązowe o długości około 5mm.

Cykl rozwojowy połyśnicy marchwianki

W ciągu sezonu rozwijają się dwa pokolenia szkodnika. Zimują bobówki w glebie lub larwy w korzeniach marchwi przechowywanej w kopcach lub przechowalniach.

Owady dorosłe pojawiają się od drugiej dekady maja. Samice odżywiają się nektarem kwiatów przez około dwa tygodnie, a następnie składają jaja do gleby przy uprawach marchwi. Po kolejnych dwóch tygodniach wylęgają się larwy. Wgryzają się do korzeni marchwi i żerują przez trzy-cztery tygodnie. Na przełomie lipca i sierpnia obserwuje się lot muchówek drugiego pokolenia. Cykl powtarza się.

Szkody, które wyrządza połyśnica marchwianka

Największe szkody wyrządzają larwy pierwszego pokolenia u marchwi w fazie 2-4 liści.

Jedna larwa może zniszczyć nawet dziesięć wschodzących roślin. U starszych roślin larwa żeruje na jednym lub dwóch korzeniach. Drąży w nich płytkie chodniki, a przy okazji zanieczyszcza odchodami. Uszkodzone miejsca są podatne na zgnilizny. Jeśli pojawią się patogeny, wówczas korzenie nie nadają się do konsumpcji.

Próg zagrożenia to jedna – dwie muchówki odłowione przez kolejne trzy dni na żółtych tablicach lepowych.

Korzenie marchwi zniszczone przez larwy połyśnicy marchwianki

Jak zwalczyć połyśnicę marchwiankę?

Do zwalczania połyśnicy marchwianki stosuje się m.in. insektycyd Benevia®, który zawiera  cyjanotraniliprol, związek z grupy antranilowych diamidów. Jedną z jego dużych zalet jest długi okres działania, nawet do trzech tygodni.

 

Mszyce i bawełnice – szkodniki marchwi, których nie wolno bagatelizować

Na marchwi żerują różne gatunki mszyc, m.in. mszyca głogowo-marchwiana, mszyca wierzbowo-marchwiana i mszyca marchwiowo-ondulująca.

Mszyce – wygląd szkodnika

Z perspektywy ochrony, a także rozpoznania szkodnika nie ma to większego znaczenia. Owady mogą różnić się ubarwieniem ciała, ale mają podobny wygląd. Osiągają około 2-3mm długości. Posiadają długie, cienkie odnóża. Wyróżnia się zarówno formy bezskrzydłe jak i uskrzydlone. Występują w dużych koloniach.

Szkody, które wyrządzają mszyce

W czasie żerowania mszyce wydzielają spadź, która jest pożywką dla grzybów sadzakowych, a ponadto przyciąga mrówki. Są wektorami chorób wirusowych.

Powodują także straty bezpośrednie. Wysysają sok z nasady naci i szyjki korzeniowej. Rezultatem jest zniekształcenie, odbarwienie, a czasem ogołocenie liści. Trzydzieści mszyc na jednej marchwi obniża plon średnio o dwadzieścia procent.

Najczęściej progiem zagrożenia jest średnio dwadzieścia pięć mszyc na roślinę. Szkodnika zwalcza się różnymi insektycydami.

Szkodniki marchwi – bawełnice

Bawełnica topolowo-marchwiana, jak wskazuje nazwa, żywi się topolą, a także marchwią. Należy do mszyc. Owady przylatujące na marchew są szare, te żerujące na korzeniach marchwi mają barwę białożółtą. Wydzielają woskowatą wydzielinę, która pokrywa korzeni i stanowi dla nich ochronę. Na topolach tworzą galasy.

Naloty obserwuje się na przełomie czerwca i lipca. Bawełnice wysysają sok z nasady bocznych korzeni. Korzenie główne ogołacane z bocznych słabiej rozwijają się, a czasem pękają. Szkodnik dokonuje bezpośrednich strat w plonie.

Próg zagrożenia bawełnicy

Próg zagrożenia bawełnicy topolowo-marchwianej, to jedna kolonia mszyc na 0,5m rzędu marchwi, od strony topoli. Należy sprawdzić cztery miejsca po przekątnej pola po 0,5m.

Lustrację przeprowadza się od drugiej połowy lipca i powtarza co kilka dni cztery-pięć razy. Szkodnika zwalcza się m.in. preparatami zawierającymi spirotetramat, substancję z grupy ketoenoli.

Połyśnica marchwianka – główny szkodnik w uprawie marchwi

Niewidoczne szkodniki marchwi – nicienie

Uprawom marchwi zagrażają również różne gatunki nicieni, m.in. mątwik marchwiowy, niszczyk zjadliwy i szpilecznik baldasznik.

Jakie szkody powodują nicienie?

Nicienie powodują różne deformacje korzeni, a także tworzenie „brody korzeniowej”.

Najgroźniejszy jest jednak guzak północny. Przy dużym nasileniu może spowodować spadek plonu nawet o pięćdziesiąt procent. Larwy wylęgają się wiosną. Wnikają do korzeni, zwykle przez stożek wzrostu.

Wynikiem ich żerowania jest nadmierny rozrost komórek roślinnych. Skutkiem tego jest powstawanie narośli (guzków), z których wyrastają korzenie boczne.

W przypadku wykrycia nicieni na plantacji zaleca się kilkuletnią przerwę w uprawie warzyw, zwłaszcza korzeniowych. Do bezpośredniego zwalczania wykorzystuje się m.in. preparaty zawierające oksamyl.

Szkodniki marchwi – profilaktyka czyli jak nie dopuścić do inwazji agrofagów

Duże znaczenie w zwalczaniu szkodników warzyw ma profilaktyka.

Bardzo ważne jest zmianowanie, przerwy w uprawie i odpoczynek dla gleby – rośliny fitosanitarne, nawozy zielone.

Należy zachować izolacje przestrzenną z roślinami należącymi do tej samej rodziny lub innymi roślinami żywicielskimi.

Trzeba także zadbać o czystość w uprawach i przekopywać resztki pożniwne.

To tylko niektóre z działań, które pozwolą ograniczyć ryzyko wystąpienia szkodników. Niestety nawet skrupulatne wykonywanie działań profilaktycznych nie dają stuprocentowej ochrony.

Dlatego niezbędne jest wykonanie zabiegów interwencyjnych.

Tags: , , , , ,


O autorze



Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Do góry ↑