Stonka kukurydziana zwalczanie
Stonka kukurydziana zwalczanie, to hasło, które powinno zainteresować każdego rolnika uprawiającego kukurydzę. Stonka kukurydziana Diabrotica virgifera Le Conte jest bowiem jednym z najgroźniejszych szkodników tych upraw, nie tylko w Polsce, ale w całej Unii Europejskiej. Jej obecność może prowadzić do utraty nawet 80 proc. plonu. Natomiast zwalczanie jest trudne, głównie ze względu na ograniczoną dostępność skutecznych środków ochrony roślin.
Spis treści
Stonka kukurydziana w Polsce
Po raz pierwszy stonka kukurydziana pojawiła się w Polsce w 2005 roku na Podkarpaciu (Sławiński i Gołąbek, 2018). Od tego czasu areał jej występowania oraz liczebność systematycznie wzrasta. W 2024 roku chrząszcze tego szkodnika zostały stwierdzone już w 14 województwach: lubelskim, podkarpackim, małopolskim, świętokrzyskim, śląskim, opolskim, dolnośląskim, lubuskim, wielkopolskim, łódzkim, kujawsko-pomorskim, mazowieckim, podlaskim oraz warmińsko-mazurskim (Bereś, 2024).
Do 6 lutego 2014 roku, gatunek ten na terenie całej Unii Europejskiej posiadał status organizmu kwarantannowego i inwazyjnego. Komisja Europejska później usunęła go z wykazu organizmów kwarantannowych. Konsekwencją tej decyzji było zaprzestanie kontroli fitosanitarnych dotyczących tego szkodnika, co sprzyjało dalszemu rozprzestrzenianiu się szkodnika.
Biologia i występowanie stonki kukurydzianej
Stonka kukurydziana to szkodnik monofagiczny, a więc żeruje głównie na kukurydzy. Sporadycznie spotykana jest również w uprawach pszenicy ozimej, sorgo i na niektórych chwastach, np. komosie białej, nawłoci kanadyjskiej, mleczu polnym czy szarłacie szorstkim. Na roślinach innych niż kukurydza owady te zwykle nie są w stanie ukończyć cyklu rozwojowego ani się rozmnażać.
Szkodliwość stonki kukurydzianej
Stadium szkodliwym stonki kukurydzianej są zarówno chrząszcze, jak i ich larwy.
- Larwy stonki kukurydzianej żerują najpierw na włośnikach i skórce korzenia, a następnie wgryzają się w jego wnętrze i podstawę łodygi, prowadząc do gnicia i wylegania roślin. Uszkodzone rośliny są trudne do zbioru, a ich plon jest znacząco obniżony.
- Chrząszcze stonki kukurydzianej z kolei uszkadzają znamiona kwiatów, utrudniając zapylenie. Żerują też na pyłku i młodych ziarniakach, co powoduje deformacje kolb i niską jakość plonu.
Stonka kukurydziana – zwalczanie krok po kroku
Skuteczne zwalczanie stonki kukurydzianej wymaga podejścia zintegrowanego, które łączy działania prewencyjne oraz chemiczne. Oto najważniejsze metody zwalczania stonki kukurydzianej.
Metody agrotechniczne ograniczające populację stonki kukurydzianej
W ramach profilaktyki warto stosować:
- płodozmian – unikanie uprawy kukurydzy w monokulturze
- izolację przestrzenną – oddzielanie nowych plantacji od starych
- redukcję zachwaszczenia
- głębokie przyorywanie i niszczenie resztek pożniwnych, w których mogą zimować larwy
Zwalczanie chemiczne – jak i kiedy stosować środki ochrony
Choć chemiczne zwalczanie stonki kukurydzianej jest utrudnione ze względu na ograniczoną liczbę zarejestrowanych środków, dostępne są innowacyjne preparaty. Jednym z nich jest Fengress < SPRAWDŹ – środek ochrony roślin łączący funkcję insektycydu i nawozu startowego.
Fengress nie tylko skutecznie zwalcza larwy stonki kukurydzianej w glebie, ale również, jak wykazały badania polowe, pozytywnie wpływa na wzrost i plonowanie roślin.
Podsumowanie: stonka kukurydziana – zwalczanie ma kluczowe znaczenie
Walka z tym szkodnikiem nie jest łatwa, ale zwalczanie stonki kukurydzianej jest niezbędne dla utrzymania wysokiej jakości i wielkości plonów kukurydzy. Zintegrowane działania, oparte na agrotechnice i nowoczesnych rozwiązaniach chemicznych, mogą znacząco ograniczyć zagrożenie i zabezpieczyć uprawy przed stratami.
Bibliografia
Bereś P. (2024) Występowanie omacnicy prosowianki oraz stonki kukurydzianej na kukurydzy w Polsce w 2024 roku. Instytut Ochrony Roślin. www.agrofagi.com.pl
Sławiński J., Gołąbek E. (2018). Zagrożenie upraw kukurydzy szkodnikiem Diabrotica virgifer na obszarze wybranych gmin województwa opolskiego. Inżynieria Ekologiczna, 19(6).
